Artikel geprint vanaf Jazzenzo.nl

Tom Harrell nog slechts schim van grote musicus

CONCERTRECENSIE. Tom Harrell Quintet, Bimhuis, Amsterdam, 29 september 2019
beeld: Ton van Leeuwen, Dirk Neven
door: Cyriel Pluimakers

Trompettist Tom Harrell (1946) is een meester op zijn instrument, maar gaat al het grootste deel van zijn leven gebukt onder ernstige psychische en inmiddels ook fysieke problemen. Insiders weten dat hij al decennialang lijdt aan schizofrenie en dat hij een bestaan vol ups en downs kent. Het is een wonder dat Harrell nog steeds toonaangevende albums maakt en tournees onderneemt. Nu hij al 73 is, valt het reizende bestaan hem duidelijk steeds zwaarder.

  
Een broze Tom Harrell leverde in Bimhuis een wisselvallig concert af.

Uitverkocht
Het tot de nok uitverkochte Bimhuis houdt even de adem in als de broze gestalte diep gebogen en voetje voor voetje het podium opkomt. Aarzelend start hij het concert, dat vanaf het eerste moment drijft op de krachtige ritmesectie met de stuwende contrabas van Ugonna Okegwo en de dynamische drums van de vindingrijke Johnathan Blake. Harrell kan de tempi nauwelijks bijbenen, maar het vingervlugge spel van tenorsaxofonist Mark Turner vergoedt veel. Enigszins anoniem zijn de bijdrages van gitarist Charles Altura, die in zijn solo’s uitblinkt in nietszeggendheid.

Rafelig
Het repertoire is grotendeels afkomstig van het album ‘Infinity’, dat Harrell enige tijd geleden opnam voor het Amerikaanse HighNote. De eerste plaat uit zijn lange carrière, waarop Harrell met een gitarist te horen is. Kreeg deze productie internationaal hoge waardering, live is Harrell helaas niet in staat hetzelfde niveau te halen. Zijn timing is rafelig en zijn solo’s zitten vol aarzelingen. Soms stopt hij al na een paar maten, omdat het gewoon niet lukt. Regelmatig demonteert hij zijn trompet of flugelhorn, alsof hij wil aantonen dat het falen aan zijn instrument ligt. 

  
Tom Harrell en saxofonist Mark Turner.

Ooit was Harrell fameus om zijn precisie en ongekende harmonische gevoel: in zijn improvisaties nam hij grote risico’s waarbij hij regelmatig langs de afgrond balanceerde. Als trompettist was hij een muzikale koorddanser. Nu lijkt hij op het podium een schim van de grote musicus die hij ooit was: een bijna tragische constatering. Als luisteraar vraag je je af wat Harrell drijft om nog steeds een Europese tournee te ondernemen. Heeft hij het geld hard nodig? Of is het om zijn laatste album te promoten?

Slot
Aan het slot van het concert verzamelt Harrell nog eenmaal zijn krachten om zo’n bijzondere solo te produceren waaraan hij zijn grote reputatie te danken heeft. Het publiek, dat duidelijk meeleeft, applaudisseert uit de grond van zijn hart. Geheel tegen de verwachting in komt de band terug voor een geslaagde toegift. Nog eenmaal buigt de trompetlegende voor de volle zaal: een aangrijpend moment.


© Jazzenzo 2010