I Compani – Basta! / The last concerts 2025
bezetting: I Compani o.l.v. Bo van de Graaf saxofoons* 
opgenomen: Bimhuis Amsterdam en Lux Nijmegen, december 2025 (CD 1), Paradox Tilburg, 5 december 2025 en Plusetage Baarle Nassau 9 november 2025 (CD 2)
uitgebracht: mei 2026     
label: I Compani
aantal stukken: 13 / 8
tijdsduur: 72’20 en 42’23
website: icompani.nl
door: Cyriel Pluimakers


Maar liefst 40 jaar duurde het bestaan van het jazz en filmmuziek ensemble I Compani. Hun geschiedenis bestond uit grote toppen en diepe dalen, dit laatste vooral vanwege subsidieperikelen. Het is bijzonder knap dat Bo van de Graaf al die jaren de begroting van I Compani rond heeft weten te krijgen.

Bizar
Bizar is het dat Van de Graaf de afgelopen jaren een stevige strijd moest voeren met het Fonds Podiumkunsten en de adviescommissie van de stad waar zijn ensemble is gevestigd. Gelukkig droegen het Cultuurfonds en een grote club fans financieel bij aan hun laatste tournee, die langs de mooiste Nederlandse muziekpodia voerde. Uiteindelijk kwam de Gemeente Nijmegen met hangen en wurgen toch nog met een bedrag over de brug, want Van de Graaf heeft in zijn carrière geleerd dat de aanhouder altijd wint. Als cultureel ondernemer is hij de vleesgeworden versie van het Engelse spreekwoord ‘take your obstacle as your stepping stone’.

Energieke werveling
Heerlijk is het om hun fraai vormgegeven dubbelalbum met registraties van deze zwanenzang te horen met uitbundige vertolkingen van repertoire van Nino Rota, muziek uit films van Jacques Tati, een uitvoering van C. Buddinghs befaamde ‘Blauwbilgorgel’ en de nodige stukken van bandleider Bo van de Graaf. De eerste CD met grote formatie I Compani bestaat uit opnames uit het Amsterdamse Bimhuis en het Nijmeegse LUX, de tweede bestaat uit registraties van het Septet. 

De sfeer van de productie is buitengewoon feestelijk en meer dan twee uur lang ben je als luisteraar deelgenoot van theatrale en lekker rafelig gespeelde muziek. Een energieke werveling met onder meer extatisch en hartstochtelijk solowerk van de leider op ‘SHINJUKU’ en ‘Tiramisu’, een remake van Paul Misraki’s soundtrack voor ‘Et Dieu … Creá La Femme’, Nino Rota’s klassieker ‘Prova d’Orchestra’, delen uit Verdi’s onsterfelijke ‘Aida’ en de swingende ‘JoJo Jive’ van Guus Janssen. Invloeden uit de rijke tradities van Sun Ra, Charles Mingus, Willem Breuker en Balkan folk komen voorbij. 

Terugblik
Muziek die het ook goed doet in het zonnetje met een glas rosé erbij, want het leven moet gevierd worden. I Compani’s ‘Basta’ is een tijdsdocument zonder weerga: een presentatie van een periode dat de Nederlandse jazz en improvisatiemuziek buitengewoon vitaal was en internationaal op hoog niveau stond. Een prachtige terugblik die weemoedig stemt want het Nijmeegse avontuur is nu echt voorbij. De liefhebbers zullen een traantje weg moeten pinken!

* Bezetting: Bo van de Graaf saxofoons, Maripepa Contreras hobo, Engelse hoorn en duduk, Friedmar Hitzer viool. Michel mUlder bandoneon, Leo Bouwmeester piano en keyboards, Arjan Gorter contrabas. Met op CD 1: Annelie Koning zang, Saskia Meijs altviool, Paul Vlieks trompet, Jeroen Doomernik trompet, Arjen Reeser trombone, Anneke Zuurveen fluit, René Mulder altsaxofoon, Frank Nielander tenorsaxofoon, Jan Willem van der Ham barintaxofoon en fagot, Gerie Daanen accordeon, Pieter Klaassen gitaar, Guus Jansen piano, Carel van Rijn basgitaar, Pieter Douma basgitaar, Hans Hasebos samples. Thomas Jaspers drums. Met op CD 2: Rob Verdurmen drums.