CONCERTRECENSIE. Transition Festival, TivoliVredenburg Utrecht, 28 maart 2026
beeld: Olga Beumer
door: Cyriel Pluimakers en Jeroen Jansen

Ruim negen jaar bestaat het Transition Festival en nog steeds is het evenement op zoek naar een eigen gezicht. De mainstream jazz wordt al een aantal jaren niet meer geprogrammeerd en de focus ligt tegenwoordig op de nieuwere en nieuwste ontwikkelingen. Dat de kwaliteit nogal kan variëren lijkt aan de ene kant logisch maar een goede en uitgebreide research vormt echt de basis van een geslaagd evenement.

  
Steve Coleman, Louis Sclavis Quartet en de Noorse saxofonist Tryvge Seim op Transition Festival in Utrecht.

Overweldigend 
Ronduit overweldigend is de opener van Transition 2026 met de Noorse saxofonist Tryvge Seim, die zich laat begeleiden door een strijkkwintet. Zijn sopraansaxofoon klinkt hemels en aan het einde van zijn optreden treden de strijkers weer aan. Ertussenin luisteren we naar zijn sextet met de prachtig spelende Mathias Eick op trompet en een geweldig energieke ritmesectie met een tweetal drummers, waarbij vooral het spel van pianist Kristjan Randalu een prominente rol inneemt. 

  
Tryvge Seim met strijkkwartet. Pianiste Miran Noh van NOHMI en slagwerker Ludvig Søndergaard met zijn gelijknamig sextet (foto's © Jeroen Jansen). 

Verdomhoekje
Op het RABO Open Stage podium, in de beneden foyer, treden ensembles van de jongste lichting op, waaronder Keep an Eye Records 2026 winnaar NOHMI en het Ludvig Søndergaard Sextet dat al eerder in de prijzen viel. De muziek van NOHMI sluit aan bij de klassieke traditie en die van het Ludvig Søndergaard Sextet is buitengewoon filmisch. Het is erg jammer dat deze concerten in een soort verdomhoekje plaatsvinden en dat het luidruchtige publiek de muziek overstemt. Valt hier niet een betere oplossing voor te verzinnen?

  
Contrabassist Dave Holland en gitarist Lionel Loueke. De Beren Gieren.

Hoofdpijn
Een tegenvaller vormt het optreden van contrabassist Dave Holland en gitarist Lionel Loueke, dat de afsluiter vormt van een grote tournee. Beiden maken een vermoeide indruk, maar in Wayne Shorter’s ‘United’ horen we weer hun meesterschap en in de compositie ‘Celebration’ komt de legendarische samenwerking tussen Holland en gitarist Kevin Eubanks weer even in beeld. In de Cloud Nine zaal heeft het Belgische trio De Beren Gieren het podium volgestapeld met wel erg veel synthesizers. ‘Fuzzy Bears’ heet hun nieuwe luidruchtige project dat de trommelvliezen bijna laat knappen. Van een soort kosmische muziek wordt er naadloos overgeschakeld naar sounds die het gehoor pijnigen. Zorgden De Beren Gieren in het verleden voor buitengewoon spannende muziek met de nodige dynamische verschillen, nu lijken ze vooral van zins het publiek een gehoorbeschadiging  te bezorgen. 

  
De Beren Gieren en het Louis Sclavis Quartet.

Wereldniveau
Van wereldniveau is het concert van het Louis Sclavis Quartet, de band van de Franse grootmeester van de basklarinet. Er wordt muziek gespeeld van zijn laatste album ‘India’, een verwijzing naar de plaat ‘Chine’ waarmee hij in 1987 wereldwijd doorbrak en een van de meest geliefde festivalartiesten werd. Met veel inzet en inspiratie wordt de muziek van zijn laatste productie neergezet, waarbij Sclavis ook op klarinet excelleert. Een pluim verdient ook de rest van de band: de vindingrijke pianist Benjamin Moussay, de steady contrabassist Sarah Murcia en de energieke drummer Samuel Ber. Sclavis blijft zonder meer tot de absolute top horen van de Europese jazzscene.

 
De Amerikaanse multi-instrumentalist Julius Rodriguez. Steve Coleman.

Potsierlijk
Met veel bombarie is de afgelopen tijd de Amerikaanse multi-instrumentalist Julius Rodriguez geïntroduceerd. Hij werkte samen met onder meer Wynton Marsalis, rapper ASAP Rocky en Meshell Ndegeocello. Parmantig komt hij het podium op met zijn keytar, nadat de rest van de band al een intro heeft gespeeld. De potsierlijke muziek die hij maakt met zijn hybride instrument is ronduit smakeloos en voorlopig zal hij zeker niet in de voetstappen van Herbie Hancock kunnen treden. Ook zijn improvisaties achter de piano maken geen overtuigende indruk.

  
Steve Coleman and Five Elements met trompettist Jonathan Finlayson.

Adembenemend
Aan het slot worden de tegenvallers van Transition ruimschoots gecompenseerd door een weergaloze set van Steve Coleman met zijn Five Elements. Samen met trompettist Jonathan Finlayson zorgt hij voor een adembenemend optreden met messcherpe solo’s en grote muzikale intelligentie. Een schitterend einde van een nogal wisselvallige editie van Transition 2026. Misschien dat een zorgvuldigere research in de toekomst iets meer evenwicht in de programmering brengt.

Gezien: Tryvge Seim, Dave Holland & Lionel Louke, NOHMI, De Beren Gieren, Ludvig Søndergaard Sextet, Louis Sclavis India Quartet, Julius Rodriguez & Steve Coleman And Five Elements.

• transitionfestival.nl