CD-RECENSIE

Irène Schweizer - Piano Solo: Prelude To A Kiss And More
bezetting: Irène Schweizer, piano
opgenomen: 1 februari 1986, live in Volkshaus, Zürich
uitgebracht: september 2026    
label: Intakt Records
aantal stukken: 9
tijdsduur: 64’59
website: intaktrec.ch - wiki/ireneschweizer
door: Cyriel Pluimakers




Als er iemand haar tijd vooruit was, dan was het wel de eigenzinnige Zwitserse pianiste Irène Schweizer (1941-2024). Haar muziek vormde een brug tussen Amerikaanse jazz, Europese improvisatie en Afrikaanse muziek. Ze werkte niet alleen samen met Zuid-Afrikaanse musici als Abdullah Ibrahim, Makaya Ntshoko en Louis Moholo, maar ook met Europese vernieuwers als Manfred Schoof, Günter Sommer, Pierre Favre en Han Bennink. Amerikanen waarmee ze samenwerkte waren onder meer Alan Blairman, Marilyn Crispell en Andrew Cyrille. Vrije improvisatie vormde de artistieke basis van haar stijl gecombineerd met invloeden van de freejazz van Cecil Taylor en klassiekers als Duke Ellington en Thelonious Monk.

Humor
Uit het archief van de Zwitserse radio is haar postume release ‘Piano Solo: Prelude To A Kiss And More’ afkomstig. Meer dan een uur lang neemt ze de luisteraar mee op een boeiende excursie waarin eigen composities en standards voorbijkomen. Gemakkelijk maakt ze het de toehoorder bepaald niet want al meteen aan het begin duikt ze in het atonale ‘Iax – Been To America’, een exercitie waarin ze breeduit de vrije muziek de ruimte geeft en naadloos overgaat in het iets mildere ‘Struggle On The V.G. Terrace’. Voor wie mocht denken dat het allemaal Zwitserse ernst is bij Schweizer, die komt echt bedrogen uit. Want ze verrast met het humorvolle ‘Serious Fun’ waarin ze ook allerlei percussie hanteert. 

Ritmisch
Bijzonder ritmisch is ‘Dancing On The Bowery’, een stuk gebaseerd op Ornette Coleman’s fameuze ‘Ramblin’. De grote Thelonious Monk wordt geëerd met doortastende interpretaties van ‘Reflections’ en een bewerking van ‘Friday The 13th’. De aloude blues komt om de hoek kijken in ‘Below The Gate’ en Duke Ellington krijgt een hommage in een meeslepende versie van ‘Prelude To A Kiss’ met op de achtergrond aankondigingen van de Amerikaanse radio uit een draagbare boombox: een curieuze keuze. Schweizer weet daarna in haar weergaloze interpretatie de kern van deze onsterfelijke compositie te raken.

Waardering
Schweizer’s ‘Back Home’ vormt het sluitstuk van deze uitzonderlijke release die een belichaming vormt van het unieke talent van deze grote Zwitserse pianiste die tijdens haar leven misschien te weinig publieke waardering kreeg. Gelukkig kreeg ze die wel van musici en avontuurlijke concertprogrammeurs.