FESTIVALRECENSIE. Orange Jazz Days, TivoliVredenburg Utrecht, 2 en 3 oktober 2026
beeld: Ron Beenen en Dirk Neven
door: Cyriel Pluimakers

Vorig jaar beleefde het aan Nederlandse jazz gewijde festival Orange Jazz Days een bijzonder geslaagde start. Ook nu staat er weer een line-up die er niet om liegt. Opvallend is wel dat het initiatief het nu met een dag minder moet doen en dat net als bij de vorige editie eigen producties en compositieopdrachten ontbreken. Het zou toch mooi zijn als initiatiefnemer TivoliVredenburg iets eigens en unieks zou initiëren dat een toegevoegde waarde vormt voor de nationale jazzscene.

  
Hermine Deurloo met Eric Verwey Quartet, Eric Vloeimans Hotspot, en Artvark Saxophone Quartet op de tweede editie van Orange Jazz Days.

Mink Jaspers
Gelukkig valt er ondanks de eerdere kanttekening genoeg moois te ontdekken. Zo start de eerste dag met het trio van de jonge Utrechtse tenorsaxofonist Mink Jaspers (2020) die in 2025 de eerste prijs bij het Prinses Christina Concours won. Hij beschikt over een fors geluid met een stevige kern en zijn improvisaties zijn buitengewoon avontuurlijk. Een pluim verdient ook zijn stuwende ritmetanden, met broer Jaan Jaspers op contrabas en Twan Ransijn achter de drums. 

Het Artvark Saxohone Quartet behoort met zijn fijngeslepen ensemblegeluid tot de nationale top. Maar met hun theaterprogramma ‘Four Fathers’ waarin de visuals nogal prominent zijn lijken ze zich duidelijk te vertillen. Opzichtig gesleep met decorstukken, gepiel met elektronica en een overdosis digitale echo zorgt voor een hoop afleiding van de gespeelde muziek. Ook inhoudelijk lijken de composities en solo’s dit keer minder om het lijf te hebben. Ronduit opzichtig is het geneuzel op de vintage Swanee ‘C’ slidesaxofoons, een showinstrument uit de jaren twintig van de vorige eeuw dat niet voor niets staat te verstoffen in diverse musea.

  
Het trio van saxofonist Mink Jaspers, Artvark en Hermine Deurloo.

Wereldniveau
Van wereldniveau is het optreden van chromatische mondharmonicaspeelster Hermine Deurloo met het trio van pianist Eric Verwey. Ze speelt voornamelijk repertoire van haar veelvuldig geprezen album ‘Live Encounters’, waar ze op het podium nog een subtiele extra dimensie aan toevoegt. Haar inmiddels internationale reputatie als opvolger van de grote Toots Thielemans maakt ze volledig waar. 

Als er iemand de afgelopen periode hoge ogen gooide dan is het wel slagwerker Jamie Peet. Zijn Reflex project met Bimhuis kreeg enthousiaste recensies en live tijdens de Orange Jazz Days voegt hij er, met dit keer Peter Schlamb in plaats van Joel Ross aan de vibrafoon, nog het nodige aan toe. Moeiteloos worden jazz, hiphop, funk en dance vermengd tot een nieuw en spannend amalgaam.

  
Han Bennink en Reinier Baas, Jamie Peet Quartet met gast saxofonist Peter Schlamb.

Oscar Jan Hoogland
Publiekslieveling Tyn Wybenga opent de tweede dag, een artiest die ook internationaal behoorlijk aan de weg timmert. Zijn debuutalbum leverde hem zelfs de Deutsche Jazz Preis op: zijn pr doet hij in ieder geval goed. Moeiteloos maakt hij samples van de improvisaties van zijn muzikanten om er vervolgens veelkleurige maar voorspelbare orkestmuziek mee te maken. Ook hier lijkt de vorm belangrijker dan de inhoud. 

Iets wat allerminst het geval is bij het avontuurlijke ‘Minute Made Music’ project van Willem Breuker Prijs winnaar Oscar Jan Hoogland. Zijn roots liggen bij de experimentele uitstapjes van de Instant Composers Pool traditie waarin de Fluxus geest van de grote Misha Mengelberg vrijelijk rondwaart. Hij presenteert een krankzinnige mix van Ethiopische muziek, Herbie Nichols en atonale impro. Knetterende geluiden komen er uit zijn elektrische clavichord en de weerbarstige percussie lijkt zo afkomstig van de Albert Cuyp. Heerlijk om altsaxofonist Benjamin Herman in deze setting nieuwe wegen te horen inslaan en violiste Mary Oliver onverwachte geluiden te horen genereren. Knap ook hoe bassist Björk Semey en drummer Onno Govaert een en ander bij elkaar weten te houden. 

  
Wynenga’s Brainteaser Orchestra, Oscar Jan Hoogland, Guy Salamon.

Muzikale intermediair
Een onverwachte tegenvaller vormt het concert van de Guy Salomon Group, waarvan de leider dit keer iets te gewild leuk wil zijn richting publiek en de muziek qua zeggingskracht tekortschiet. Het blijft twijfelachtig als een muzikant geforceerd de cabaretier wil uithangen. De beste momenten komen nog van de saxofonisten Sam Newbould en Jesse Schilderink die indruk maken met hun gedreven solo’s. 

Vorig jaar vormde Benjamin Hermans European Alto Fest een van de hoogtepunten en ook nu zijn de oren van het publiek gespitst. Dit keer staat hij in de frontlinie met de Britse Rachael Cohen en de Spaanse Irene Reig. Centraal staat het repertoire van de legendarische Piet Noordijk en vanaf de eerste seconde wordt er op het scherpst van de snede gespeeld. Duidelijk zichtbaar is dat er sprake is van een stevige rivaliteit tussen de twee dames en je zou zelfs kunnen denken dat ze elkaar het licht in de ogen niet gunnen. De op power en funk gerichte Cohen vormt een contrast met de meer lyrische Reig die uitblinkt met een overdachte en subtiele frasering. Spannend is het allemaal wel en Herman functioneert duidelijk als een professionele muzikale intermediair.

  
Benjamin Herman European Alto Fest, North Sea String Quartet en Michiel Borstlap Trio (foto CP).

Warm bad
Strijkkwartetten nemen in de actuele jazz een steeds meer prominente rol in. Waar deze ensembles vroeger vooral dienden om een klanktapijt onder de blazers te leggen, spelen ze nu een eigen rol. Het North Sea String Quartet komt met een verrassend programma waarin ze de klanken van elektronische muziek akoestisch proberen te genereren met geprepareerde snaren en onorthodoxe speeltechnieken. Buitengewoon knap maar ook een stevige aanslag op het gehoor van de luisteraar. 

Een reden om je nog eenmaal te dompelen in het weldadig warme bad van het trio van pianist Michiel Borstlap, die na een new age en minimal music periode weer op aarde is teruggekeerd met op de leest van Herbie Hancock geschoeide jazz. Vaardig wordt hij van de benodigde brandstof voorzien door contrabassist Stefan Lievestro en drummer Erik Kooger. Het wordt een weergaloos optreden vol inspiratie dat een staande ovatie oplevert. Op naar een derde editie van de Orange Jazz Days, met hopelijk ook ruimte voor compositieopdrachten en nieuwe projecten!

Gezien: 02/10 Mink Jaspers Trio, Artvark Saxophone Quartet, Hermine Deurloo Eric Verwey Quartet, Jamie Peet Quartet feat. Peter Schlamb.
03/10 Tyn Wybenga’s Brainteaser Orchestra, Oscar Jan Hoogland Minute Made Music, Guy Salomon Group, Benjamin Herman European Alto Fest, North Sea String Quartet, Michiel Borstlap Trio.

• orangejazzdays.nl